Ombudsman Varol’dan kritik uyarı: 90 günü aşan kararnameler geçersizdir

Yüksek Yönetim Denetçisi İlkan Varol, Resmî Gazete’de yayımlanan yasa gücünde kararnamelerin, Cumhuriyet Meclisi Genel Kurulu tarafından 90 gün içerisinde görüşülüp karara bağlanmaması halinde yürürlükten kalktığını hatırlattı.

Varol, bu kapsamda “Emeklilik Geliri Elde Edenlerin Gelirinin Aylık Toplamının Aylık Asgari Ücret ve Üzerinde Olması ve Başka Herhangi bir Gelir Elde Etmeleri Halinde Kişisel İndirim ve Çocuk İndiriminden Yararlanamayacağını Düzenleyen Yasa Gücünde Kararname”nin artık yürürlükte olmadığını belirtti.

Mehmet Diker ve Mustafa Kasabalı isimli vatandaşların, söz konusu kararnameye dayanılarak yapılan kesintilerin yasal dayanaktan yoksun olduğu iddiasıyla yaptığı başvuru üzerine soruşturma başlatan Ombudsman Varol, Maliye Bakanlığı ile yürütülen yazışmaların ardından hazırladığı raporda şu ifadelere yer verdi

“Anayasa Mahkemesi, 9/2024 D.5/2026 sayılı kararı ile Anayasa’nın 112’nci maddesinin 3’üncü fıkrasındaki düzenlemenin, yasa gücünde kararnamelerin 90 gün içerisinde Meclis tarafından karara bağlanmaması halinde yürürlükten kalkacağı yönünde yorumlanması gerektiğine karar vermiştir.”

“Süreç Anayasa’ya uygun işletilmedi”

Soruşturma kapsamında, ilgili kararnamenin 25 Mart 2020 tarihinden sonra Meclis Genel Kurulu’na getirilmediği ve yasal süresi içerisinde karara bağlanmadığının tespit edildiğini vurgulayan Varol, şunları kaydetti

“Anayasa’nın 112’nci maddesi, Meclis’in bu konudaki kararlarını 90 gün içinde vermesini zorunlu kılmaktadır. Meclis İçtüzüğü’ne göre, komitelerdeki çalışma 80 gün içinde sonuçlanmazsa, Meclis Başkanlığı konuyu doğrudan Genel Kurul gündemine taşımalıdır. Ancak şikayete konu kararnamenin bu süreci tamamlamadığı görülmüştür.”

Varol, Ombudsman Yasası’nın 21’inci maddesine atıfta bulunarak, soruşturma sürecinde kamu görevlilerinin bilgi ve belge sunma yükümlülüğünü hatırlattı ve yasal mazeret olmaksızın bu yükümlülüğün yerine getirilmemesinin müeyyideleri olabileceğini ifade etti.